№35 Жумабек Чаргынов атындагы орто билим берүү мектеби · Информатика

Сандар менен иштөө. Microsoft Excel

2-чейрек · 7-сабак

9-класс 2-чейрек 45 мүнөт

Сабактын максаты

Excel электрондук таблицасынын түзүлүшүн, формулаларды жана негизги функцияларды колдонуу жолдорун үйрөнүү.

Күтүлүүчү натыйжалар

Microsoft Excel деген эмне?

Excel — электрондук таблицаларды түзүү, сандар менен иштөө, эсептөөлөрдү жүргүзүү, маалыматтарды талдоо жана диаграмма түзүү үчүн колдонулат. Ал бааларды, бюджетти, чыгымдарды жана статистикалык маалыматтарды эсептөөдө пайдалуу.

Электрондук таблицанын түзүлүшү

ЭлементТүшүндүрмө
МамычаТамгалар менен белгиленет: A, B, C...
СапСандар менен белгиленет: 1, 2, 3...
УячаСап менен мамычанын кесилишкен жери.
Уячанын дарегиМамычанын тамгасы жана саптын саны, мисалы B3.
Формула тилкесиУячадагы маалыматты же формуланы көрсөтөт.
B3 — B мамычасынын 3-сабындагы уяча.

Сандарды киргизүү жана форматтоо

Уячаларга бүтүн, бөлчөк сандар, даталар, пайыздар жана акча маанилери киргизилет. Форматтоо сандын көрсөтүлүшүн өзгөртөт, бирок анын чыныгы маанисин өзгөртпөйт. Мисалы, 0.25 санын пайыз форматында 25% катары көрсөтүүгө болот.

Формулалар жана арифметикалык амалдар

Excel формуласы дайыма = белгиси менен башталат.

БелгиАмалМисал
+Кошуу=A1+B1
-Кемитүү=A1-B1
*Көбөйтүү=A1*B1
/Бөлүү=A1/B1
^Даража=A1^2

Эгер A1=20, B1=10 болсо, =A1+B1 натыйжасы 30, =A1*B1 натыйжасы 200 болот.

Негизги функциялар

ФункцияКызматыМисал
SUMСумма=SUM(A1:A5)
AVERAGEОрточо маани=AVERAGE(A1:A5)
MAXЭң чоң сан=MAX(A1:A5)
MINЭң кичине сан=MIN(A1:A5)
COUNTСандык уячаларды эсептейт=COUNT(A1:A5)

Excel версиясынын тилдик жөндөөлөрүнө жараша функциялардын аталышы өзгөрүшү мүмкүн. Орусча версияда SUM — СУММ, AVERAGE — СРЗНАЧ.

Практикалык иш: окуучулардын упайлары

ОкуучуИнформатикаМатематикаЖалпы
Айжан182038
Нурбек151732
Алина201939
Бакыт161834
  1. Таблицаны Excel'ге киргизгиле.
  2. D2 уячасына =B2+C2 формуласын жазгыла.
  3. Формуланы калган саптарга көчүргүлө.
  4. Жалпы упай үчүн =SUM(D2:D5) колдонгула.
  5. Орточо упай үчүн =AVERAGE(D2:D5) колдонгула.

Бул мисалдагы маалыматтар окуу үчүн шарттуу берилген.

Жыйынтыктоо жана үй тапшырмасы

Excel формуласы кайсы белги менен башталат? SUM менен AVERAGE функцияларынын айырмасы эмнеде?

Үй тапшырмасы: «Менин бир жумалык чыгымдарым» таблицасын түзүп, кеминде беш чыгымды киргизип, жалпы сумманы SUM менен эсептөө.

Өзүңдү текшер

Сабак боюнча билимиңди бекемдөө үчүн тестти аткар.

📝 10 суроолук тестБардык сабактар