№35 Жумабек Чаргынов атындагы орто билим берүү мектеби · Информатика

Жасалма интеллект жана робот техникасы

2-чейрек · 3-сабак

9-класс 2-чейрек 45 мүнөт

Сабактын максаты

Жасалма интеллект жөнүндө түшүнүк алуу жана анын робот техникасында колдонулушун үйрөнүү.

Күтүлүүчү натыйжалар

Жасалма интеллект деген эмне?

Жасалма интеллект (ЖИ) — компьютердик системалардын маалыматтарды талдоо, үлгүлөрдү аныктоо, тилди түшүнүү, сүрөттү таануу жана белгилүү тапшырмаларды аткаруу мүмкүнчүлүгү.

Мисал: үйрөтүлгөн система сүрөттөн мышык же ит экенин аныктоого аракет кылат.

Жасалма интеллект менен робот техникасынын байланышы

Робот — физикалык түзүлүш. Ал айлана-чөйрө менен өз ара аракеттенет. Жасалма интеллект — роботтун же башка компьютердик системанын ичинде иштей турган программалык мүмкүнчүлүктөрдүн бири.

  1. Камера сүрөттү кабыл алат.
  2. ЖИ сүрөттү талдап, адамды же объектти таанууга аракет кылат.
  3. Контроллер алынган маалыматка жараша буйрук даярдайт.
  4. Робот белгиленген аракетти аткарат.
Ар бир роботто жасалма интеллект болушу шарт эмес. Айрым роботтор алдын ала жазылган жөнөкөй буйруктарды гана аткарат.

ЖИ колдонулган багыттар

Кадимки программа менен ЖИнин айырмасы

Кадимки программаЖасалма интеллект
Алдын ала жазылган буйруктарды аткарат.Маалыматтардан үлгүлөрдү үйрөнүп, божомол чыгара алат.
Белгиленген шарттарга жараша иштейт.Үйрөнгөн үлгүлөр боюнча натыйжа сунуштайт.
Мисал: белгиленген аралыкта токтогон робот.Мисал: камерадан объекттерди таанууга үйрөтүлгөн робот.

Артыкчылыктар, чектөөлөр жана коопсуздук

Артыкчылыктары: көп маалыматты тез талдайт, кайталануучу иштерди автоматташтырат, кооптуу аймактарда роботтун ишине жардам берет.

Чектөөлөрү: туура эмес жыйынтык чыгарышы мүмкүн, маалыматтын сапатына көз каранды жана адамдын көзөмөлүн толук алмаштырбайт.

ЖИ берген маалыматты текшерүү керек. Сырсөздөрдү, жеке жана купуя маалыматтарды уруксатсыз системаларга киргизбегиле.

Практикалык тапшырма

1-тапшырма. Төмөнкү түзүлүштөрдүн кайсынысы ЖИни колдонушу мүмкүн экенин аныктагыла: камера менен адамды тааныган робот; белгиленген убакытта күйгөн лампа; үн буйругун тааныган робот; бир багытта гана жүргөн оюнчук; өсүмдүктүн оорусун сүрөттөн аныктаган система.

2-тапшырма. «Акылдуу робот» долбоорун сунуштагыла: роботтун милдети, сенсорлору, ЖИ аныктаган маалымат жана робот жасай турган аракет.

Жыйынтыктоо жана үй тапшырмасы

ЖИ деген эмне? Кадимки программа менен ЖИнин айырмасы эмнеде? ЖИни колдонууда эмне үчүн маалыматты текшерүү керек?

Үй тапшырмасы: ЖИ колдонулган үч мисал таап, алардын адамга кандай жардам берерин жазып келүү.

Өзүңдү текшер

Сабак боюнча билимиңди бекемдөө үчүн тестти аткар.

📝 10 суроолук тестБардык сабактар